Ιγνάτης Ψάνης
Στο σημερινό μας άρθρο δεν θα αναλωθούμε στο γιατί η γλώσσα μας έχει αλλοιωθεί, έχει υποβαθμιστεί, έχει χάσει τον δυναμισμό και το χρώμα της, το ύφος και την ποικιλομορφία της. Η γλώσσα ως ζωντανός οργανισμός ακολουθεί κατά πόδας τη ροή, τα ρεύματα και την κατεύθυνση της κοινότητας και ο νοών νοείτω!
Αρχικά να εξηγήσουμε με λίγα λόγια ότι “ξέρω σωστά και καλά τη γλώσσα μου” σημαίνει:
-Χρησιμοποιώ ακριβώς την κατάλληλη λέξη, μέσα από ένα λεξιλογικό πλούτο.
-Ακολουθώ πιστά τους γραμματικούς και συντακτικούς κανόνες
-Γνωρίζω τις νοηματικές αποχρώσεις και γλωσσικές ιδιομορφίες.
Είναι πράγματι δυστυχία να μην ξέρεις καλά τη γλώσσα σου:
-Να σου έχουν παραδώσει μια γλώσσα 40 αιώνων -όχι ότι η παλαιότητα είναι το βασικό επιχείρημα, υπάρχουν και παλαιότερες γλώσσες- με εκατομμύρια τύπους και να μιλάμε για λεξιπενία στα χρόνια μας, λεξιλογική φτώχεια δηλαδή!
Να μπορείς να χρησιμοποιείς το κατάλληλο επίθετο, για να εντοπίσεις ένα χαρακτηριστικό γνώρισμα ανθρώπου, πράγματος, και σύ να λες τρομερό έργο, τρομερό παιδί, τρομερό αυτοκίνητο, τρομερός δάσκαλος, τρομερό μαγαζί, τρομερό…
Να σου δίνεται η δυνατότητα να χαρακτηρίσεις λέξεις απίθανης κυριολεξίας, ευαισθησίας, καλαισθησίας για ανθρώπους και εσύ να χρησιμοποιείς σαν μόνιμη σταθερή τη λέξη “μαλ.κ.ς”, είτε πρόκειται για έπαινο, είτε για ψόγο, είτε αδιάφορα. “Τι λές ρε μαλ.., ,άντε ρε μαλ…πού πάμε ρε μαλ..,ρε τον μαλ..κλπ,κλπ”.
-Να μην μπορείς να χαρείς την απέραντη ομορφιά-νοηματική, αισθητική- της ντοπιολαλιάς, της κοινής, της λόγιας, της καθαρεύουσας, της αρχαίας! Η γλώσσα είναι μία και αδιαίρετη!!
-Να μπορείς να μελετήσεις στο πρωτότυπο ό,τι ωραιότερο παρήγαγε η ανθρώπινη διανόηση στη φιλοσοφία, στην τέχνη, στην πολιτική διανόηση και συ να μη αγνοείς το 99% αυτού του υλικού!
-Με την πρώτη ευκαιρία να “πουλάς” τις λέξεις, φράσεις με τις οποίες μεγάλωσες, ερωτεύτηκες, συζήτησες, διαφώνησες, σκέφτηκες, με κάποια ξένη, αλλότρια και να καμαρώνεις γι’ αυτό, γιατί απλά δε τις ξέρεις ή δε τις σέβεσαι, δεν τις εκτιμάς!
-Να βλέπεις καθημερινά τη συντριπτική πλειονότητα των τηλεοπτικών προγραμμάτων να είναι ξενόξλωσσα και να μην ενοχλείσαι…up date!
-Να ανέχεσαι η εθνική σου γλώσσα να ξευτιλίζεται, να δυσφημείται, να διασύρεται στο εθνικό κοινοβούλιο, στις εξεταστικές και άλλες επιτροπές και στα ΜΜΕ καθημερινά σχεδόν και να μην αντιδράς.
-Να μην μπορείς να εκφράσεις με σαφήνεια και κατανόηση αυτό που σκέφτεσαι, να δυσκολεύεσαι να επικοινωνήσεις τα συναισθήματα σου, τα όνειρά σου!
-Να μην καταλαβαίνεις τον κόσμο σου, να μην ταυτίζεσαι με τον εθνικό σου χώρο, να μην αυτοπροσδιορίζεσαι σε ένα κόσμο παγκοσμιοποιημένο και ετεροκαθορισμένο!
-Να πηγαίνεις δώδεκα χρόνια στο σχολείο και να μην είσαι σε θέση να κατανοήσεις ένα ελαφράς δυσκολίας κείμενο!
– Με δυσκολία ο μέσος όρος των υποψηφίων των πανελλαδικών εξετάσεων στην Νεολληνική γλώσσα να είναι λίγο πιο πάνω από τη βάση μετά από χιλιάδες ώρες γλωσσικής διδασκαλίας στο Γυμνάσιο-Λύκειο, συν τις φροντιστηριακές!
-Να ολοκληρώνεις τις λυκειακές και πανεπιστημιακές σου σπουδές και μετά να μην ανοίγεις βιβλίο εκτός των επαγγελματικών σου υποχρεώσεων!
Τη γλώσσα μας τη μαθαίνουμε, τη χρησιμοποιούμε και την αξιοποιούμε για εμάς τους ίδιους, για το περιβάλλον μας, για την κοινότητα στην οποία ζούμε, για την εθνική και πολιτιστική μας συνέχεια.
Έχουμε προσωπικό και κοινωνικό χρέος να ξέρουμε τη γλώσσα μας. Και έχουν ύψιστο εθνικό χρέος να μας τη διδάσκουν συστηματικά και ολοκληρωμένα και παράλληλα να την προστατεύουν οι υπεύθυνοι και εντεταλμένοι φορείς εκπαίδευσης.
Κάθε χρόνο την παγκόσμια ημέρα της ελληνικής γλώσσας όπως και την παγκόσμια ημέρα της μητρικής γλώσσας οι επίσημοι με ξεχωριστή σοβαροφάνεια και πειθαρχώντας στο υπηρεσιακό πρωτόκολλο θα βγάζουν άχρωμους, τυπικούς, ξύλινους αναμασημένους λόγους για την αξία, το βάθος και το μεγαλείο της ελληνικής γλώσσας! Μόνο που θα μοιάζουν με κάτι σα να την αποχαιρετούν!!
Μητσοτάκης: «Η γλώσσα μας να κατακτήσει τη θέση που της αξίζει», δήλωσε ο Πρωθυπουργός την παγκόσμια ημέρα της ελληνικής γλώσσας. Σωστά, κε Πρωθυπουργέ, αλλά πώς και πότε;;