Ιγνάτης Ψάνης
Η γεωθερμική ενέργεια είναι μια ήπια και ανανεώσιμη μορφή ενέργειας, που παράγεται από την εκμετάλλευση του υπόγειου γεωθερμικού δυναμικού. Έχει ελάχιστο έως μηδενικό περιβαλλοντικό αποτύπωμα και μπορεί με τις σημερινές τεχνολογικές δυνατότητες να παράγει θερμική είτε / και ηλεκτρική ενέργεια. Για να θεωρηθεί ότι ένα υπόγειο θερμό ρευστό διαθέτει γεωθερμικό δυναμικό, πρέπει η θερμοκρασία του να υπερβαίνει τους 30οC.
Σημειώνεται ότι τα ενεργειακά συστήματα θέρμανσης ή ψύξης χώρων αφορούν στην εκμετάλλευση της θερμοχωρητικότητας επιφανειακών ή υπογείων στρωμάτων υπεδάφους και νερού που δεν χαρακτηρίζονται ως γεωθερμικό δυναμικό (θερμοκρασία < 30οC).
Βασικές χρήσεις της γεωθερμικής ενέργειας παγκοσμίως αφορούν στη θέρμανση θερμοκηπίων και υδατοκαλλιεργειών, ξήρανση γεωργικών προϊόντων, αφαλάτωση νερού για την κάλυψη ύδρευσης, άλλες ήπιες βιομηχανικές χρήσεις αλλά και για τηλεθέρμανση κτιρίων, οικισμών, χωριών ή και πόλεων. Η συμμετοχή γεωθερμικής ενέργειας στην ηλεκτροπαραγωγή βαίνει διαρκώς αυξανόμενη. Στην Ελλάδα γίνεται εκμετάλλευση σε θερμικές εφαρμογές, ενώ εκτελούνται έρευνες για την αξιοποίησή της στην ηλεκτροπαραγωγή.
Η Ελλάδα, λόγω των κατάλληλων γεωλογικών συνθηκών, διαθέτει πλούσιο γεωθερμικό δυναμικό και θεωρείται από τις πλέον ευνοημένες χώρες παγκοσμίως. Έως σήμερα, σε 30 περιοχές σε όλη τη χώρα έχουν εντοπιστεί γεωθερμικά πεδία τα οποία μπορούν να αξιοποιηθούν για άμεσες χρήσεις, με ήπιο περιβαλλοντικό αποτύπωμα, και να καλύψουν μια σειρά από ενεργειακές ανάγκες (π.χ. θέρμανση ιχθυοκαλλιεργειών, θερμοκηπιακές καλλιέργειες, ξήρανση αγροτικών προϊόντων, θέρμανση και ψύξη κατοικιών, σχολείων και νοσοκομείων αφαλάτωση νερού, λειτουργία λουτροθεραπευτικών εγκαταστάσεων κ.λπ.) και να παίξουν καθοριστικό ρόλο στην ενεργειακή αυτονομία των περιοχών σε διάφορους παραγωγικούς τομείς: στον πρωτογενή τομέα, με τη μείωση του ενεργειακού κόστους στη γεωργία και τις ιχθυοκαλλιέργειες, στη μεταποίηση καθώς και στη θέρμανση κατοικιών, σχολείων και νοσοκομείων.
2ο- ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΥΠΟΥ ΤΗΣ 10ης ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΥ 2021
Την Παρασκευή, 10 Δεκεμβρίου, 2021 στον χώρο του Πολύκεντρου του χωριού μας πραγματοποιήθηκε συνέντευξη Τύπου, στην οποία συμμετείχαν ο Δήμαρχος κ. Τ. Βέρος, ο αντιδήμαρχος τεχνικών έργων κ. Γ. Αλάνης, ο αντιδήμαρχος προγραμματισμού κ. Σ. Ζαφείρης και διαδικτυακά ο κ. Μ. Βραχόπουλος,, καθηγητής ΕΚΠΑ. Κεντρικό θέμα ήταν η αξιοποίηση και η εκμετάλλευση του γεωθερμικού πεδίου και των ιαματικών πηγών του χωριού μας. Μετά τη σύντομη ιστορική αναδρομή, τονίστηκε από όλους η αξία της γεωθερμίας, ειδικά στην εποχή μας και η συμβολή της στην ανάπτυξη όχι μόνο του χωριού μας αλλά και της ευρύτερης περιοχής. Ειδικότερα, ο κ.Σ. Ζαφείρης, που ήταν με τον κ.Μ. Βραχόπουλο οι κύριοι ομιλητές, τόνισε ότι:
– Η γεωθερμία είναι εκμεταλλεύσιμη από τον Δήμο, γιατί είναι χαμηλής ενθαλπίας, εντάσσεται στον πράσινο Δήμο, και δεν αφήνει περιβαλλοντικό αποτύπωμα.
– Ο Δήμος έφτιαξε μία ενεργητική μονάδα μέσα στο Δήμο με συνεργάτες το ΚΑΠΕ (Κέντρο Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας), το ΙΓΜΕ και το ΕΚΠΑ (αλλά και με κάποια ενεργειακή εταιρεία, που βοήθησε στην υποβολή των προτάσεων).
– Ο Δήμος έχει υποβάλλει πρόταση αξιοποίησης του γεωθερμικού πεδίου δέκα χιλιάδων τετραγωνικών μέτρων και αναμένει να εγκριθεί επισήμως. Η πρόταση περιλαμβάνει:
- Αγροτική αξιοποίηση
Ειδικότερα:
– Θέρμανση θερμοκηπίων
– Μέχρι και σήμερα η κύρια χρήση του πεδίου ήταν η θέρμανση θερμοκηπίων (οπωροκηπευτικών και ανθοκομικών)
– Στόχος, είναι η εξέλιξη και η επέκτασή τους με σκοπό την αύξηση της παραγωγής και της κερδοφορίας, νέες θέσεις εργασίας, εξαγωγές και λοιπά. Επίσης, η δημιουργία logistics.
– Τα εν λειτουργία θερμοκήπια θα χρησιμοποιούν θερμότητα από το αναπτυσσόμενο δίκτυο μέσω του συστήματος διανομής γεωθερμικού θερμού ρευστού.
– Ο Ξηρόκαμπος στερείται κρύου νερού που είναι αναγκαίο. Απαιτούνται επενδύσεις για τη δημιουργία λιμνοδεξαμενών. Προβλέπεται και η αξιοποίηση περίπου 35 στρεμμάτων, που είναι εγκαταλελειμμένα.
- Διανομή θερμικής ενέργειας για τηλεθέρμανση
Ειδικότερα:
Η διανομή θερμικής ενέργειας είναι ο δεύτερος πυλώνας του σχεδίου αξιοποίησης του Γ.Θ.Π. Πολιχνίτου. Στο παρελθόν η διανομή αυτή ,επί Δημαρχίας Γ. Συκά στο έργο ΘΕΡΜΟΠΟΛΙΣ, λειτούργησε πιλοτικά και πρωτοποριακά, με σκοπό τη θέρμανση έξι δημοτικών κτηρίων, και πιο συγκεκριμένα των δύο σχολικών κτηρίων της περιοχής, του γηροκομείου, του Πολύκεντρου, της εκκλησίας και του δημαρχείου. Θα εξεταστεί αν μπορεί να τεθεί σε λειτουργία με τη σημερινή δυνατότητα παροχής. Τέλος θα υπάρξει δίκτυο με αναμονές και στα σπίτια.
- Τουριστική αξιοποίηση θερμών πηγών
Ειδικότερα:
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο Δήμαρχος κ Τ. Βέρρος και ο αντιδήμαρχος κ Σ. Ζαφείρης στο ζήτημα της συνολικής αξιοποίησης των ιαματικών πηγών της Δυτικής Λέσβου. Όπως σημείωσαν, ολοκληρώθηκε η διαδικασία πιστοποίησης του ιαματικού πόρου για τις πηγές του Πολιχνίτου και είναι ζήτημα μερικών εβδομάδων να ολοκληρωθεί η αντίστοιχη διαδικασία σε Εφταλού και Λισβόρι. Η αξιοποίηση αναφέρεται σε εγκαταστάσεις (ξενοδοχεία και λοιπά) και στις ανάγκες θέρμανσης και κλιματισμού.
– Η πρόταση αξιοποίησης των θερμών πηγών είναι και στη δικαιοδοσία του Δήμου και μπορεί να αξιοποιηθεί αυτόνομα. Δεν περιλαμβάνεται μέσα στην πρόταση αξιοποίησης. Ο Δήμος διεκδικεί εκμίσθωση για συνολικά 50 χρόνια (30 + 20). Θα πληρώνει ανταποδοτικά τέλη, θα παρακολουθείται κάτω από τις δεσμεύσεις, που θα αναλάβει από το κράτος.
Για όλα αυτά, συμπλήρωσαν, ότι θα υπάρξουν αυστηρά χρονοδιαγράμματα και από τον Δήμο, που ελπίζει ότι μέσα στην Άνοιξη θα έχει αποτελέσματα. Εννοείται ότι θα απαιτηθούν μεγάλες επενδύσεις, κεφάλαια αλλά και εξειδικευμένα σχέδια και εγκρίσεις ,για να υπάρξει συνδιαχείριση δημοσίου και ιδιωτικού τομέα (ΣΔΙΤ). Είναι απαραίτητα κάποια τεχνικά έργα, που πρέπει να προηγηθούν δαπάνης περίπου 2,5 εκατομμυρίων ευρώ. Η συνολική επένδυση είναι 15 εκατομμυρίων ευρώ. Πρόκειται για βασικές εργασίες, προκειμένου να επιτευχθούν οι επενδύσεις π.χ. αγωγός που θα πάει στα θερμοκήπια, άλλοι αγωγοί μέσα στο χωριό και λοιπά. Ο Δήμαρχος τόνισε πως “δεν ζητάμε ανθρώπους για να κάνουν αρπαχτές”.” Όποιες εκκρεμότητες απομένουν οι επενδυτές θα πρέπει να τις τακτοποιήσουν”, τόνισε ο κ Γ. Αλάνης, ,”ενώ εμείς θα διαμορφώσουμε ένα ώριμο επενδυτικό περιβάλλον” (Δήμαρχος).