Βασίλης Γιαννακόπουλος, Ταξίαρχος ε.α. Πολεμικής Αεροπορίας
Το πρώτο 24ωρο της σύγκρουσης μεταξύ των Ηνωμένων πολιτειών και του Ισραήλ κατά του Ιράν έχει κλιμακωθεί σημαντικά.
Στις 28 Φεβρουαρίου 2026, ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε την έναρξη των επιχειρήσεων και κάλεσε τον ιρανικό λαό να εξεγερθεί κατά του καθεστώτος, δηλώνοντας ότι βασικός στόχος είναι η αποτροπή απόκτησης πυρηνικών όπλων από το Ιράν, η εξουδετέρωση του πυραυλικού και ναυτικού του δυναμικού και η προστασία των αμερικανικών δυνάμεων και συμμάχων στην περιοχή.
Σε πρώτη φάση, ο αμερικανοϊσραηλινός άξονας εξαπέλυσε εκτεταμένες αεροπορικές και πυραυλικές επιθέσεις κυρίως κατά:
• Της πολιτικής και στρατιωτικής ανώτατης ηγεσίας της Ισλαμικής Δημοκρατίας.
• Των θέσεων εκτόξευσης, αποθήκευσης και παραγωγής βαλλιστικών βλημάτων εδάφους-εδάφους.
• Των ναυτικών βάσεων του «Σώματος των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης» (Islamic Revolutionary Guard Corps – IRGC), προκειμένου να αποφευχθεί αποκλεισμός των Στενών του Ορμούζ, που συνδέουν τον Περσικό Κόλπο με τον Κόλπο του Ομάν και τον Ινδικό Ωκεανό και από τα οποία διέρχεται περίπου το 20% του παγκόσμιου πετρελαίου (17–20 εκατ. βαρέλια/ημέρα).
• Του συστήματος αεράμυνας (μονάδες ραντάρ και βλήματα εδάφους-αέρος).
• Των Κέντρων Διοίκησης, Ελέγχου και Επικοινωνιών του IRGC.
Επιχειρήσεις κατά της ηγεσίας του καθεστώτος
Λόγω της εμπειρίας από προηγούμενες επιτυχείς επιχειρήσεις κατά ηγετικών στελεχών του IRGC, της Χαμάς και της Χεζμπολάχ, το Ισραήλ ανέλαβε τη διεξαγωγή της επιχείρησης «αποκεφαλισμού» της ανώτατης πολιτικής και στρατιωτικής ηγεσίας του Ιράν. Μεταξύ των στόχων ήταν ο Ανώτατος Θρησκευτικός Ηγέτης, Αλί Χαμενεΐ, τον θάνατο του οποίου επιβεβαίωσαν οι Ιρανοί.
Παράλληλα, αναφέρθηκαν επιθέσεις εναντίον και άλλων κορυφαίων αξιωματούχων, συμπεριλαμβανομένων στρατιωτικών διοικητών, κυβερνητικών στελεχών και πυρηνικών επιστημόνων. Επιπλέον, στο στόχαστρο φέρονται να βρέθηκαν ο πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν και ο πρώην πρόεδρος Μαχμούντ Αχμαντινετζάντ, χωρίς σαφή επιβεβαίωση για την τύχη τους.
Επιχειρήσεις κατά στρατιωτικών στόχων
Οι επιθετικές επιχειρήσεις, που διεξήγαγαν οι ισραηλινές και αμερικανικές αεροπορικές δυνάμεις καθώς και τα αμερικανικά πολεμικά πλοία με εκτοξεύσεις βλημάτων cruise μεγάλου βεληνεκούς (1.300–2.500 km), περιλάμβαναν εκτεταμένα πλήγματα κατά υποδομών του IRGC και άλλων ιρανικών στρατιωτικών μονάδων.
Σύμφωνα με τις ισραηλινές ένοπλες δυνάμεις (Israeli Defense Forces – IDF), 200 μαχητικά αεροσκάφη έπληξαν 500 στόχους σε όλο το Ιράν. Εκατοντάδες στόχοι, όπως εκτοξευτές βαλλιστικών πυραύλων και στρατιωτικές βάσεις, καταστράφηκαν προκειμένου να μειωθεί η ικανότητα του IRGC για άμεση απάντηση.
Υπήρξαν επίσης αναφορές για επιθέσεις σε πολεμικά πλοία και ναυτικές βάσεις του IRGC στον Περσικό Κόλπο και στον Κόλπο του Ομάν, καθώς και σε δυνάμεις του «Άξονα Αντίστασης» στο Ιράν στο Ιράκ, όπως η Kataib Hezbollah.
Ιρανικά αντίποινα
Το Ιράν απάντησε άμεσα με εκτεταμένες πυραυλικές επιθέσεις κατά του Ισραήλ, εκτοξεύοντας δεκάδες βαλλιστικά βλήματα εδάφους-εδάφους, συμπεριλαμβανομένων των βλημάτων μέσου βεληνεκούς Emad (1.700 km) και Ghadr (1.800-2.000 km), ενώ υπάρχουν ενδείξεις χρήσης και πιο προηγμένων πυραυλικών συστημάτων.
Οι επιθέσεις αυτές χαρακτηρίζονται ως περιορισμένης κλίμακας ανά κύμα, πιθανώς λόγω των ζημιών που υπέστησαν οι ιρανικές βαλλιστικές υποδομές από τα αρχικά πλήγματα.
Παράλληλα, το Ιράν επέκτεινε την αντίδρασή του πλήττοντας αμερικανικές στρατιωτικές βάσεις σε πολλές χώρες της Μέσης Ανατολής, συμπεριλαμβανομένων του Μπαχρέιν, του Κατάρ, των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, του Κουβέιτ, της Ιορδανίας, του Ιράκ και της Σαουδικής Αραβίας.
Εκτός από στρατιωτικούς στόχους, οι Ιρανοί έπληξαν και πολιτικές υποδομές στις γειτονικές αραβικές χώρες, όπως το αεροδρόμιο και ένα ξενοδοχείο στο Ντουμπάι, περιοχή πλησίον του αεροδρομίου του Άμπου Ντάμπι, τον λιμένα και κρατικές εγκαταστάσεις στη Μανάμα του Μπαχρέιν κ.ά.
Σύμφωνα με ανακοίνωση του Βρετανού υπουργού Άμυνας, Τζον Χίλι, τη δεύτερη ημέρα των επιχειρήσεων, αναχαιτίσθηκαν δύο ιρανικοί πύραυλοι που κατευθύνονταν προς την Κύπρο και πιθανότατα κατά της αεροπορικής βάσης Ακρωτήρι. Με δεδομένο ότι η βάση της Σούδας είναι στα όρια του βεληνεκούς των ιρανικών βαλλιστικών βλημάτων εδάφους-εδάφους, δεν είναι απίθανο τις επόμενες ημέρες των επιχειρήσεων να στοχοποιηθεί.
Καθώς οι συγκρούσεις συνεχίζονται για δεύτερη ημέρα, η κατάσταση στη Μέση Ανατολή παραμένει εξαιρετικά ασταθής και υπάρχει υψηλή πιθανότητα περαιτέρω κλιμάκωσης σε περιφερειακό επίπεδο.