Η παρουσίαση προσφάτως στο Πολύκεντρο Πολιχνίτου του βιβλίου των Κυριάκου Κουκούλα και Τόνιας Κατερίνη , “ΠΟΛΙΧΝΊΤΟΣ, ΜΙΑ ΙΣΤΟΡΊΑ ΣΜΙΛΕΜΈΝΗ ΣΤΗΝ ΠΈΤΡΑ”, φέρνει στην επιφάνεια και το θέμα της συντήρησης και διατήρησης στο μέλλον της αξίας του παραδοσιακού χαρακτήρα του οικισμού μας.
Η συγχωριανή μας κα. ΜυρσίνηΓιαννέλη, Πολιτικός Μηχανικός, πρώην Προϊστάμενη Περιβάλλοντος της Γενικής Γραμματείας Αιγαίου και Νησιωτικής Πολιτικής, σε συνέχεια της παρέμβασής της στην εν λόγω παρουσίαση, όπου έλαβε τον λόγο και αναφέρθηκε σχετικά, μας απέστειλε ένα σχετικό ενδιαφέρον άρθρο, επισημαίνοντας την ανάγκη οι αρμόδιοι φορείς να ενεργοποιηθούν, όσον αφορά το μέλλον της αρχιτεκτονικής αξίας του οικισμού.
Επισημαίνουμε την ιδιαίτερη σημασία της παρέμβασης της κας Μυρσίνης Γιαννέλη και κρίνουμε χρήσιμη την παρουσίαση από τον ιστότοπό μας προς ενημέρωση και προβληματισμό του ευρύτερου αναγνωστικού κοινού.
Πανόραμα Πολιχνίτου.
Με αφορμή την παρουσίαση του βιβλίου ” ΠΟΛΙΧΝΙΤΟΣ ΜΙΑ ΙΣΤΟΡΙΑ ΣΜΙΛΕΜΕΝΗ ΣΤΗΝ ΠΕΤΡΑ” θέλω να εκθέσω τις προσωπικές μου απόψεις, σχετικά με την διατήρηση των κτηρίων και του παραδοσιακού χαρακτήρα του χωριού μας .
Πραγματικά μεγαλώσαμε σε μια πολύ όμορφη κωμόπολη και πολλοί από εμάς δεν είχαμε αντιληφθεί την ιδιαίτερη αρχιτεκτονική της αξία. Στο χωριό μας συνυπάρχουν αρμονικά λαϊκά και αστικά σπίτια , δημόσια κτήρια, βιομηχανικά κτήρια, πλακόστρωτοι δρόμοι, χωρίς το ένα να αντιστρατεύεται το άλλο, δημιουργώντας ένα αξιόλογο οικιστικό σύνολο.
Η πολιτεία αναγνωρίζοντας αυτή την ιδιαίτερη αισθητική και πολιτιστική αξία του Πολιχνίτου, το 1978 περιέλαβε το χωριό μας στο Προεδρικό Διάταγμα με το οποίο χαρακτηρίστηκαν παραδοσιακοί 400 οικισμοί της χώρας μας. Αργότερα το 2002 το Υπουργείο Αιγαίου εξέδωσε Προεδρικό Διάταγμα, με το οποίο τέθηκαν ειδικοί όροι για την επισκευή κτηρίων ή ανέγερση νέων στον Πολιχνίτο καθώς και στους οικισμούς Βρίσα, Βασιλικά και Λισβόρι που χαρακτηρίστηκαν και αυτοί παραδοσιακοί . Αυτά τα διατάγματα εκδόθηκαν επειδή αναγνωρίστηκε η αρχιτεκτονική αξία αυτών των οικισμών και αφού μελετήθηκαν θεσπίστηκαν ειδικοί μορφολογικοί περιορισμοί και ειδικοί όροι δόμησης, για να διατηρηθούν και να παραδοθούν χωρίς σημαντικές αλλοιώσεις στις επόμενες γενιές.
Όμως περπατώντας στο χωριό παρατηρεί κανείς επισκευές, οι οποίες δεν σέβονται τον οικισμό, αλλά τον αλλοιώνουν και τον υποβαθμίζουν. Ιδιαίτερη εντύπωση μου προξενούν επισκευές όψεων κατά τις οποίες καθαιρούνται οι σοβάδες, αποκαλύπτεται ο πέτρινος τοίχος που αποτελείται από ακανόνιστες πέτρες, αρμολογείται με αρμούς έντονου χρώματος και μερικές φορές βάφεται με λούστρο πέτρας. Το αισθητικό αποτέλεσμα είναι εντελώς απαράδεκτο, καθώς αυτός ο πέτρινος τοίχος από την κατασκευή του ήταν σοβαντισμένος και δεν μπορεί να συνυπάρξει με τα σουβελίκια και τους γωνιακές πέτρες στις ακμές του κτηρίου. Έτσι υποβαθμίζεται το ίδιο το κτήριο και η γειτονιά στην οποία εντάσσεται, μειώνεται η θερμομόνωση και υγρομόνωση του, ξοδεύονται αρκετά χρήματα αλλά σε μένα δεν γίνεται αντιληπτό το όφελος αυτής της επέμβασης. Όπου και αν ψάξεις στο χωριό μας πουθενά δεν θα συναντήσεις τέτοιες όψεις, οι παλιοί τεχνίτες σμίλευαν την πέτρα και έχτιζαν τα σπίτια με μεράκι και σοφία και επιπλέον αυτή η τεχνική δεν επιτρέπεται από το Π.Δ/γμα του 2002. Πέρα από τα παραπάνω συνεχώς ξύλινες πόρτες με διακοσμητικά στοιχεία σιδεριές και φεγγίτες και ξύλινα παράθυρα αντικαθίστανται με αντίστοιχα αλουμινίου ή συνθετικά, σιδερένια κιγκλιδώματα αντικαθίστανται με αλουμινίου και σταδιακά χάνεται η μοναδικότητα και η αυθεντικότητα του οικισμού.
Νομίζω είναι απαραίτητο να εργαστούμε για την διατήρηση του παραδοσιακού χαρακτήρα του χωριού μας, κάτι που μπορεί να συμβάλλει και στην ανάπτυξη του. Επειδή πιστεύω στο διάλογο, την ανταλλαγή απόψεων και την πραγματική γνώση, προτείνω να οργανωθούν συζητήσεις μεταξύ των συγχωριανών μας και του εργατοτεχνικού δυναμικού της περιοχής, εκπροσώπων του Δήμου, του Συλλόγου Αρχιτεκτόνων, του Τμήματος Διατηρητέων κτιρίων της ΓΓΑΙ&ΝΠ και γενικά επιστημόνων που έχουν ασχοληθεί με την αρχιτεκτονική του Πολιχνίτου.
Σε αυτές μπορούν να τεθούν και να συζητηθούν διάφορα προβλήματα, να παρουσιαστούν καλές πρακτικές, να παρουσιαστούν οι ειδικοί όροι που έχουν τεθεί ειδικά με το ΠΔ του 2002, να εξηγηθούν λεπτομερώς τα οφέλη από την εφαρμογή τους , να αναδειχθούν τυχόν θέματα που πρέπει να αναθεωρηθούν, ώστε να αποφεύγονται πρακτικές που υποβαθμίζουν το χωριό μας και οι οποίες πιθανόν θα δημιουργήσουν προβλήματα στους ιδιοκτήτες.
ΜΥΡΣΙΝΗ ΓΙΑΝΝΕΛΗ