Ιγνάτης Ψάνης
Σ’ ευχαριστούμε Ίλιρ Τσούκο:
-που αγάπησες τόσο πολύ τον τόπο μας
-που πρωτογωνιστείς στη δημιουργία πολύ αξιόλογων εκδηλώσεων-παραστάσεων για τον τόπο μας, που προβάλλεται σε όλο το νησί.
-που εκφράζεις τόσο κολακευτικά λόγια για τους ανθρώπους του Πολιχνίτου, μα και της Λέσβου γενικότερα.
-που μετάδωσες στους ξένους καλλιτέχνες την αγάπη για τη χώρα μας και το αίσθημα της φιλοξενίας.
-που μας άφησες αυτό το εξαιρετικό απόσπασμα: “σας ευχαριστούμε πολύ. Για την εμπιστοσύνη. Για τη γενναιοδωρία. Για τη φιλοξενία και την αυθεντικότητά σας. Για το ότι κάνατε αυτούς τους ανθρώπους να νιώσουν όχι απλώς ευπρόσδεκτοι, αλλά βαθιά συγκινημένοι φεύγοντας από το νησί.
Και νιώθω πραγματικά περήφανος γι’ αυτόν τον τόπο και για εσάς”.
-που έχεις όραμα για τον τόπο μας:”…Ότι μπορούμε να φέρουμε ανθρώπους από όλον τον κόσμο και να τους κάνουμε να φεύγουν με συγκίνηση, σεβασμό και επιθυμία να επιστρέψουν. Ότι δεν είμαστε καταδικασμένοι από τα στερεότυπα που άλλοι έχουν για εμάς. Ότι μπορούμε να τα διαψεύσουμε στην πράξη”.
-που ανιδιοτελώς αφιερώνεις τόσο χρόνο για εμάς εσύ, που μόλις μας γνώρισες.
Σ ‘ευχαριστούμε τελικά, που μας έκανες να ψηλώσουμε, να αποκτήσουμε κι εμείς εμπιστοσύνη και αυτοπεποίθηση, γιατί “εκαταβουλιάσαμε ίσαμε το γόνατο”.(Ελύτης)
ΕΧΩ ΔΙΑΒΑΣΕΙ ΠΟΛΛΑ ΑΡΘΡΟ ΓΙΑ ΤΙΣ ΟΜΟΡΦΙΕΣ ΤΗΣ ΦΥΣΗΣ ΜΑΣ-ΠΡΩΤΗ ΦΟΡΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΤΟΣΕΣ ΟΜΟΡΦΙΕΣ ΤΩΝ ΑΝΘΡΩΠΩΝ ΜΑΣ!!
ΑΠΟ ΤΑ ΠΙΟ ΟΜΟΡΦΑ ΚΕΙΜΕΝΑ-Σ’ ΕΥΧΑΡΙΣΤΟΥΜΕ
Η ΑΝΑΡΤΗΣΗ ΤΟΥ (από Ρίζες & Ορίζοντες)
Τον Νοέμβριο του 2025 ξεκίνησα να σκέφτομαι αυτή την ιδέα: να φέρω στη Λέσβο 10 διεθνείς φωτογράφους και σκηνοθέτες, μαζί με τους εξαιρετικούς συνεργάτες μου, τον διευθυντή φωτογραφίας Dario Vereb της μεγαλύτερης ελβετικής εφημερίδας NZZ Neue Zürcher Zeitung και τη Γαλλίδα φωτογράφο Clelia Odette , για ένα εργαστήρι οπτικής αφήγησης που θα έφερνε κοντά ανθρώπους από διαφορετικές χώρες, εμπειρίες και ματιές. Ομολογώ πως είχα και έναν μικρό φόβο.
Είχα, μάλλον, αγωνία για το αν αυτό το εγχείρημα θα αγκαλιαστεί πραγματικά από τον τόπο. Αν θα μπορούσε να υπάρξει ουσιαστική επικοινωνία ανάμεσα στους συμμετέχοντες και στην τοπική κοινωνία. Αν οι άνθρωποι θα άνοιγαν τα σπίτια τους, αν θα αφιέρωναν τον χρόνο τους, την καθημερινότητά τους, σε αυτούς τους «περίεργους ξένους» με τις κάμερες στα χέρια. Και ναι, είχα στο μυαλό μου και όλα εκείνα τα στερεότυπα που συχνά ακούει κανείς: ότι «τέτοια πράγματα δεν γίνονται εύκολα εδώ», ότι «ο κόσμος ίσως δεν ενδιαφερθεί», ότι «ο Πολιχνίτος δεν είναι τουριστική περιοχή, ο κόσμος είναι επιφυλακτικός, δεν έχει συνηθίσει στους ξένους».
Από την άλλη, κάτι μέσα μου έλεγε να το προσπαθήσουμε. Γιατί πίστευα βαθιά πως αυτός ο τόπος έχει μια δύναμη που δεν φαίνεται πάντα με την πρώτη ματιά. Έχει ανθρώπους με καρδιά, αξιοπρέπεια και καλωσύνη. Και τελικά, αυτό που ζήσαμε αυτές τις ημέρες ξεπέρασε κάθε προσδοκία.
Χθες, όταν πήγα τους συμμετέχοντες στο αεροδρόμιο και στο λιμάνι για να αναχωρήσουν, άκουσα από όλους το ίδιο πράγμα. Από όλους. Ότι θέλουν να ξανάρθουν. Ότι αυτό που βρήκαν εδώ δεν ήταν απλώς ένα επαγγελματικό περιβάλλον για να δουλέψουν, αλλά μια πραγματική ανθρώπινη εμπειρία. Ότι θέλουν να επιστρέψουν και να δώσουν κάτι πίσω σε αυτή την κοινωνία, στους ανθρώπους που τους άνοιξαν τα σπίτια τους, τις επιχειρήσεις τους, τις αυλές τους, τις ιστορίες τους και, πάνω απ’ όλα, τους φιλοξένησαν.
Μεγάλο πράγμα η φιλοξενία.
Ίσως μεγαλύτερο απ’ όσο φαίνεται με την πρώτη ματιά. Γιατί αυτό που προσφέρατε δεν ήταν μια τυπική φιλοξενία. Ήταν κάτι πολύ πιο βαθύ. Ήταν η αίσθηση ότι ο άλλος είναι καλοδεχούμενος. Ότι δεν είναι ξένος. Ότι μπορεί, έστω και για λίγο, να γίνει μέρος αυτού του τόπου. Και αυτό είναι σπάνιο. Σε πολλά μέρη της Ελλάδας έχει χαθεί. Εδώ όμως το συναντήσαμε ζωντανό.
Και για μένα, αυτό είναι η ουσία.
Αυτό είναι η φιλοξενία.
Αυτό είναι η Ελλάδα.
Αυτό είναι το Βόρειο Αιγαίο.
Αυτό είναι η Λέσβος.
Αυτό είναι ο Πολιχνίτος, η Σκάλα Πολιχνίτου, η Αγιάσος και τόσα άλλα μέρη αυτού του νησιού που ξέρουν ακόμα να κρατούν την ανθρωπιά τους.
Δεν ξέρω ειλικρινά πώς να σας ευχαριστήσω για όσα κάνατε αυτές τις επτά ημέρες. Ένα «ευχαριστώ» μοιάζει μικρό μπροστά σε αυτό που ζήσαμε. Αλλά θέλω να το πω εκ μέρους όλων των καλλιτεχνών: σας ευχαριστούμε πολύ. Για την εμπιστοσύνη. Για τη γενναιοδωρία. Για τη φιλοξενία και την αυθεντικότητά σας. Για το ότι κάνατε αυτούς τους ανθρώπους να νιώσουν όχι απλώς ευπρόσδεκτοι, αλλά βαθιά συγκινημένοι φεύγοντας από το νησί.
Και νιώθω πραγματικά περήφανος γι’ αυτόν τον τόπο και για εσάς.
Η στιγμή της έκθεσης το Μεγάλο Σάββατο είναι κάτι που θα θυμάμαι για πολύ καιρό. Πολλοί έλεγαν από πριν: «Είναι Μεγάλο Σάββατο, δεν θα έρθει κόσμος». Κι όμως, η έκθεση γέμισε. Γέμισε τρεις φορές. Το Πολιτιστικό Κέντρο του Πολιχνίτου είχε ζωή, παρουσία, ενδιαφέρον, συγκίνηση, χαμόγελα, φωνές. Και όταν ρώτησα κάποιους ανθρώπους που είχαν έρθει από τη Μυτιλήνη, τη Μήθυμνα και το Πλωμάρι, κάπως χαριτολογώντας, «δεν είχατε κάτι καλύτερο να κάνετε από το να έρθετε στην έκθεση;», η απάντηση ήταν από τις πιο όμορφες που θα μπορούσα να ακούσω: «Είχαμε. Αλλά το καλύτερο που μπορούσαμε να κάνουμε ήταν να έρθουμε εδώ».
Αυτή η φράση τα λέει όλα.
Γιατί δείχνει ότι όταν κάτι γίνεται με σεβασμό και ουσία, ο κόσμος το αναγνωρίζει. Έρχεται. Στηρίζει. Συμμετέχει. Δεν χρειάζονται μεγάλα λόγια ούτε δήθεν εικόνες. Χρειάζεται μόνο ειλικρίνεια, δουλειά και ανθρώπινη σύνδεση.
Οι καλλιτέχνες που ήρθαν εδώ έχουν ταξιδέψει σε πολλά μέρη του κόσμου. Έχουν δουλέψει σε μεγάλες πόλεις, σε δύσκολες συνθήκες, σε διεθνή πρότζεκτ, σε μέρη με ένταση, ομορφιά και αντίφαση. Κι όμως, αυτό που βρήκαν εδώ ήταν μοναδικό. Γιατί εδώ βρήκαν κάτι αληθινό. Κάτι που δεν κατασκευάζεται, δεν στήνεται, δεν προσποιείται. Βρήκαν ανθρώπινη ζεστασιά, έναν τόπο που είναι από μόνος του ένα ανοιχτό μουσείο, αρκεί να τον περπατήσεις, και ένα σπάνιο δώρο της φύσης, όπως είναι τα Ιαματικά Λουτρά του Πολιχνίτου.
Ναι, ίσως εγώ έβαλα τη μικρή αρχική σπίθα για να ξεκινήσει όλο αυτό. Ίσως πήρα το ρίσκο να το ονειρευτώ και να το οργανώσω. Αλλά από ένα σημείο και μετά, αυτό έπαψε να ανήκει σε εμένα. Το πήρατε πάνω σας εσείς. Οι άνθρωποι του Πολιχνίτου. Οι άνθρωποι της Σκάλας Πολιχνίτου. Οι άνθρωποι της Αγιάσου. Οι άνθρωποι της Λέσβου.
Γι’ αυτό και αυτή η επιτυχία δεν είναι προσωπική υπόθεση κανενός. Είναι συλλογική. Είναι κάτι που χτίστηκε μαζί. Και ακριβώς γι’ αυτό έχει τόσο μεγάλη αξία.
Θέλω πραγματικά να μοιραστούμε αυτή τη χαρά, αλλά και αυτό το μάθημα: ότι μπορούμε. Ότι μπορούμε να κάνουμε όμορφα, σοβαρά, ουσιαστικά πράγματα εδώ. Ότι μπορούμε να φέρουμε ανθρώπους από όλον τον κόσμο και να τους κάνουμε να φεύγουν με συγκίνηση, σεβασμό και επιθυμία να επιστρέψουν. Ότι δεν είμαστε καταδικασμένοι από τα στερεότυπα που άλλοι έχουν για εμάς. Ότι μπορούμε να τα διαψεύσουμε στην πράξη.
Και αυτή είναι η μεγάλη δύναμη ενός τόπου: όχι να φωνάζει ποιος είναι, αλλά να το αποδεικνύει.
Αυτό που ζήσαμε δεν είναι το τέλος ενός ταξιδιού.
Είναι η αρχή μιας σχέσης.
Η αρχή μιας πίστης ότι εδώ μπορούν να γίνουν σημαντικά πράγματα.
Η αρχή μιας κοινής διαδρομής που αξίζει να συνεχιστεί.
Και αν κάτι μένει από αυτές τις ημέρες, είναι αυτό:
κανείς δεν μπορεί να αναδείξει έναν τόπο μόνος του.
Μαζί όμως μπορούμε να πετύχουμε πολλά.
Πολύ περισσότερα απ’ όσα φαντάζονται οι προκαταλήψεις των άλλων για εμάς.
Αυτή είναι μόνο η αρχή.
Υ.Γ. Για να μην πολυλογώ άλλο: ένα τεράστιο ευχαριστώ σε όλους όσοι κάνατε τα πάντα για να πετύχει αυτή η πρωτοβουλία. Σύντομα θα πάμε για ούζα.
Σας το χρωστάω.