Ιγνάτης Ψάνης
Δύο χρόνια στη σχολή εμποροπλοιάρχων στις Οινούσσες και αμέσως μετά ξεκινά το θαλασσινό του ταξίδι. Ήθελε τη θάλασσα, του άρεσε η ιδέα του ναυτικού, για αυτό και τη σπούδασε. “Μα όσο κι αν την μαθαίνεις, η θάλασσα έχει τόσα μυστικά, που κάθε μέρα μαθαίνεις και δεν τελειώνουν ποτέ” μας είπε, όταν τον συναντήσαμε στη μαρίνα της Μυτιλήνης. Ήθελε τη θάλασσα, δεν ήθελε, όμως, να ζήσει και την εμπειρία του υποπλοίαρχου που βούρκωνε κάθε φορά που τον ρωτούσε το παιδί του ” πότε θα έρθεις. μπαμπά;”. Ήθελε να είναι δεμένος με την οικογένειά του, για αυτό και επέλεξε βαπόρια που έδεναν στο λιμάνι της Μυτιλήνης, ποστάλια.
Είχε ένα προσωπικό χάρτη με τα λιμάνια στα οποία έδενε και ανάλογα με τον καιρό ήξερε πώς να μανουβράρει το βαπόρι, για να δέσει ή να φύγει.
Ο Παναγιώτης ξεκίνησε από πολύ χαμηλά. Με τον καιρό εκτός από τη θάλασσα μάθαινε και τη ζωή στον καράβι. Μία ξεχωριστή, ιδιαίτερη, αυτόνομη οικογένεια. Ο καθένας το πόστο του και το ρόλο του.
“Όταν είσαι χαμηλά πρέπει να μαθαίνεις ,γιατί όταν γίνεις καπετάνιος σου φορτώνουν όλες τις δύσκολες δουλειές αλλά και δεν μπορούν να σε κοροϊδέψουν. Πρέπει να έχεις άποψη για όλα σε συμβαίνουν στο πλοίο. Και τα πιο πολλά κακά που γίνονται στη θάλασσα γίνονται από υπερβολική σιγουριά” μας είπε.
Με τον Οικουμενικό Πατριάρχη κ. Βαρθολομαίο
Κρουαζιερόπλοια στην αρχή και μετά η ΝΕΛ: Σαπφώ- Αρίων -Αλκαίος- Ελύτης- Όμηρος -Μυτιλήνη- Θεόφιλος- Ταξιάρχης- Κρημνιώτισσα-
Για το καθένα είχε να πει και κάτι:
– Το “Σαπφώ” ήταν καλοτάξιδο καράβι, δεν είχε πρόβλημα στον καιρό
-Το “Ελύτης” δεν είχε γκαράζ. Είχε όμως σαλόνια και καμπίνες ωραίες
-Το “Θεόφιλος” μεγάλο καράβι άνετο
Το “Μυτιλήνη” ήταν γρήγορο, 22 μίλια
Ο Παναγιώτης δεν είναι ο τύπος του καπετάνιου, που διαβάζουμε στα κοινωνικά μυθιστορήματα και βλέπουμε στον κινηματογράφο.
Απλός, ήρεμος, καταδεκτικός, γλυκομίλητος, με ένα ελαφρό παιδιάστικο χαμόγελο και φωνή σταθερή, καθάρια και λόγο αφοπλιστικά τεκμηριωμένο και ρεαλιστικά περιγραφικό, μας αφηγούνταν όμορφες αλλά και δύσκολες στιγμές στα ιδιόμορφα αιγαιοπελαγίτικα νερά.
Ο Παναγιώτης ήταν ένας πολύ καλός καπετάνιος, αλλά εμείς που τον ξέρουμε από μικρό, μιας και είναι γέννημα θρέμμα Πολιχνιάτης, γιος του Χαράλαμπου και της Βασιλείας, αδελφός της Εριφύλης, προσθέτουμε πως ήταν και είναι και ένα πολύ καλό παιδί!
Του ευχόμαστε μπουνάτσες στη στεριά και να χαρεί όσα στερήθηκε στη θάλασσα .
Παραθέτουμε στη συνέχεια την εξαιρετική συνέντευξη του καπετάνιου μας. Ευκαιρία να τον γνωρίσουμε καλύτερα.
Η ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ
Ιγνάτης Ψάνης
Καπετάνιε, πώς προέκυψε η θάλασσα; Πώς αποφάσισες να σταδιοδρομήσεις στα βαπόρια; Το είχες από μικρός, κάποιος συγγενής, κάτι άλλο;
Παναγιώτης Κλούρας
Η θάλασσα μου βγήκε από μικρός. Μου αρεσε το ταξίδι και ιδέα να μη μένω στάσιμος σε ένα μέρος. Με τραβούσε αυτός ο τρόπος ζωής, η αλλαγή εικόνων και οι ελευθερία που σου δίνει το καράβι.
Δεν ήταν κάτι που μου το επέβαλε κανείς. Υπήρχε μια επαφή από το περιβάλλον, από γνωστούς και ιστορίες και σιγά-σιγά άρχισε να μου κάθεται ιδέα. Όταν ήρθε η ώρα να αποφασίσω, κατάλαβα ότι αυτό μου ταιριάζει περισσότερο από μια δουλειά στη στεριά.
Ι.Ψ.
Γιατί διάλεξες τα ποστάλια και όχι υπερπόντια ταξίδια, πού ενδεχομένως θα είχες καλύτερες αποδοχές και περισσότερες εμπειρίες;
Π.Κ.
Τα υπερπόντια έχουν σίγουρα καλύτερες αποδοχές και πολλές εμπειρίες. Απλώς τα ποστάλια ταίριαζαν περισσότερο σε αυτό που ήθελα εγώ. Μου άρεσε να είμαι πιο κοντά στην Ελλάδα και στους δικούς μου, ναι υπάρχει μία σχετική σταθερότητα. Στο ποστάλια υπάρχει ένταση, ευθύνη και καθημερινή επαφή με τον κόσμο. Νιώθεις ότι προσφέρεις κάτι άμεσα.
Για μένα ήταν θέμα ισορροπίας και θεωρώ ότι έκανα από τη σωστή επιλογή.
ι.ψ.
Σε πόσα βαπόρια δούλεψες και σε ποια ήσουν καπετάνιος;
Π.Κ.
Έχω δουλέψει σε αρκετά βαπόρια όλα αυτά τα χρόνια, ξεκινώντας από χαμηλές θέσεις και περνώντας σχεδόν από όλα τα πόστα. Καπετάνιος υπηρέτησα σε συγκεκριμένα πλοία, με ποιο χαρακτηριστικό το “Σαπφώ” και το “Μυτιλήνη”, που τα έζησα πολλά χρόνια.
Ι.Ψ.
Ξεκίνησες από χαμηλά και έφτασες στο βαθμό του καπετάνιου. Πόσο δύσκολη ήταν η διαδρομή;
Π.Κ.
Ήταν δύσκολη διαδρομή. Χρόνια δουλειάς, υπομονής και θυσιών. Ξεκινάς από κάτω, μαθαίνεις να ακούς και να σέβεσαι. Στη θάλασσα τίποτα δεν χαρίζεται. Ό,τι κερδίζεις, το κερδίζεις με κόπο και ευθύνη.
Ι.Ψ.
Πειραιάς- Μυτιλήνη: από κάποιο σημείο και μετά τη διαδρομή την έκανες με κλειστά μάτια;
Π.Κ.
Τη μαθαίνεις πολύ καλά τη διαδρομή, αλλά ποτέ με κλειστά μάτια. Κάθε ταξίδι είναι διαφορετικό. Άλλος καιρός, άλλα ρεύματα. Η θάλασσα θέλει πάντα προσοχή και σεβασμό.
Ι.Ψ.
Ισχύει ότι ο καπετάνιος είναι ο απ;όλυτος κυρίαρχος στο βαπόρι; Σε ποιους λογοδοτεί;
Π.Κ.
Ο καπετάνιος έχει την τελική ευθύνη δεν είναι απόλυτος άρχοντας. Δουλεύει με ομάδα. Έχει ευθύνη για το πλοίο, το πλήρωμα και τους επιβάτες. Λογοδοτεί στην εταιρεία, στα λιμεναρχεία, στο κράτος και πάνω από όλα στη συνείδησή του.
Ι.Ψ.
Τι γίνεται στον κάβο ντόρο και γιατί κουνάει τόσο;
Π.Κ.
Ο κάβο ντόρο είναι δύσκολο σημείο. Εκεί συναντιούνται άνεμοι και ρεύματα και δημιουργείται ανατάραξη. Δεν φταίει το βαπόρι. Είναι καθαρά θέμα θάλασσας.
Ι.Ψ.
Υπήρξαν φορές που φοβήθηκες, που κινδύνεψες;
Π.Κ.
Φυσικά. Όποιος πει ότι δεν φοβήθηκε ποτέ δεν λέει την αλήθεια. Ο φόβος σε κρατάει προσεκτικό. Το θέμα είναι να ξέρεις να διαχειρίζεσαι την κατάσταση.
Ι.Ψ.
Οι συνθήκες ζωής στο βαπόρι και για αμοιβές ήταν ικανοποιητικές;
Π.Κ.
Δεν είναι εύκολη η ζωή. Έχει κούραση και αποχωρισμούς. Όμως για την εποχή τους οι συνθήκες και οι αμοιβές ήταν αξιοπρεπείς. Η θάλασσα σε δοκιμάζει αλλά σε ανταμείβει.
Ι.Ψ.
Η πορεία Μυτιλήνη -Πειραιάς είναι πάντα η ίδια;
Π.Κ.
Η βασική πορεία είναι συγκεκριμένη αλλά μπορεί να αλλάξει ανάλογα με τον καιρό, τους ανέμους και τις συνθήκες. Πάντα προτεραιότητα έχει η ασφάλεια.
Ι.Ψ.
Πώς κουμαντάρονται τόσο μεγάλα βαπόρια;
Π.Κ.
Με εμπειρία, ψυχραιμία και σωστή συνεργασία. Μαθαίνεις να διαβάζεις το πλοίο, τον αέρα και το λιμάνι . Με τον καιρό γίνονται προέκταση του εαυτού σου.
Ι.Ψ.
“Σαπφώ”- “Μυτιλήνη”: πόσα χρόνια ήσουν καπετάνιος; πού πέρασες καλύτερα; ποιο ήταν πιο καλοτάξιδο;
Π.Κ.
Και τα δύο πλοία τα έζησα έντονα. Το καθένα είχε τον χαρακτήρα του. Άλλο ήταν πιο άνετο, άλλο πιο καλοτάξιδο. Εκεί που έχεις καλό πλήρωμα και συνεργασία, περνάς πάντα καλύτερα.
Σ’ ευχαριστώ πολύ, καπετάνιε